125 lat Nazaretanek w Polsce

125. rocznica działalności

Zgromadzenia Sióstr Najśw. Rodziny z Nazaretu w Polsce

(referat wygłoszony podczas uroczystości jubileuszowych w Domu Prowincjalnym Sióstr Nazaretanek w Krakowie w dn. 14. IX. 2006r.)

Dzisiejsze uroczystości przypadają dokładnie w 125. rocznicę Mszy św., którą w dniu 16 IX 1881 roku odprawił ordynariusz krakowski bp Albin Dunajewski w niewielkiej kapliczce Sióstr Nazaretanek w Krakowie przy ul. Kopernika 23. Założycielka Zgromadzenia Sióstr Najśw. Rodziny z Nazaretu – Matka Franciszka Siedliska wraz z czterema siostrami uczestniczyła w tej pierwszej Eucharystii sprawowanej w tworzącej się wspólnocie nazaretanek na ziemiach polskich. Początki nie były łatwe „…w pierwszych dniach brakowało nam najpotrzebniejszych rzeczy, jedno było nakrycie do stołu na nas wszystkie. W nocy nie miałyśmy się czym okryć, ale jakże błogie były te maleńkie niewygody…”. (z Kroniki Domu Krakowskiego, 1881 rok).

Błogosławiona Franciszka Siedliska – Matka Maria od Pana Jezusa Dobrego Pasterza, 125 lat temu – w dniu 22 VIII 1881 roku – pisała z Krakowa do sióstr w Rzymie: „… i cóż donieść z Krakowa – Pan nas tu chce – Jego Wola najsłodsza dla nas…”. Pod koniec lipca przybyła pod Wawel, by w dawnej, królewskiej stolicy założyć pierwszy dom Sióstr Nazaretanek na ziemiach polskich. Była to Jej posłuszna odpowiedź na głos Kościoła, który przemówił do Franciszki Siedliskiej słowami wikariusza dla miasta Rzymu, kard. Rafaello Monaco la Valetta, by rozpoczęła wraz z siostrami pracę wśród rodaków po założeniu zgromadzenia w Rzymie w 1875 roku. Ordynariusz krakowski, ks. biskup Albin Dunajewski przyjął nazaretanki do diecezji krakowskiej. Matka Założycielka pisząc pierwsze słowa z powstającego domu do wspólnoty w Rzymie miała ze sobą początkowo dwie siostry. W trzy tygodnie później, w połowie września 1881 roku, gdy Franciszka Siedliska wynajęła odpowiednie mieszkanie dla rozpoczęcia pracy apostolskiej, dojechały z Rzymu dalsze dwie członkinie wspólnoty.

„…Zaczynało się życie zakonne i prace zewnętrzne, polegające na przygotowaniu dziewczynek do spowiedzi i Komunii świętej, na urządzaniu rekolekcji dla pań i zebrań świątecznych dla dziewcząt z rodzin robotniczych…”(z Kroniki Domu Najśw. Serca Pana Jezusa w Krakowie, 1881 r.). Tak zapoczątkowane życie wspólnoty otwartej na potrzeby człowieka w Krakowie u schyłku XIX wieku znalazło swoje właściwe miejsce w domu przy ul. Warszawskiej 13, który Matka Założycielka zakupiła w 1882 roku. W tym miejscu nieprzerwanie od blisko 125 lat trwa apostolat nazaretanek według charyzmatu określonego przez Franciszkę Siedliską – szerzenia wśród siebie i wśród innych, a zwłaszcza w rodzinach Królestwa Bożej Miłości. Budynek przy ul. Warszawskiej 13 – to nie tylko mury…

Matka Założycielka, przez długie miesiące przebywając w Krakowie, czuwała osobiście nad przystosowaniem zakupionego domu do potrzeb życia zakonnego i początkowej formy apostolstwa, którą było nauczanie katechizmu. „… Będzie to wzór naszych domków…” – pisała w jednym ze swych listów z Krakowa do Rzymu (do m. Rafaeli Lubowidzkiej, Kraków 2 X 1882 r.). Franciszka Siedliska wraz z siostrami w pierwszym domu na ziemiach polskich zajęła się neofitkami, dziewczętami w internacie, ubogą młodzieżą kształcącą się zawodowo i rozpoczynającą pierwsze prace zarobkowe, a tym samym udzieliła aktywnej odpowiedzi na wezwanie i aktualne potrzeby Kościoła krakowskiego. Siostry prowadziły katechezę przygotowującą do pierwszych sakramentów oraz organizowały rekolekcje dla kobiet, opiekowały się i troszczyły o dożywianie najuboższych dzieci. Coraz szerszy zakres działalności apostolskiej w domu krakowskim skłonił Matkę Założycielkę do rozbudowy budynku przy ul. Warszawskiej dla potrzeb internatu.

Dziesięcioletnie doświadczenia pracy apostolskiej zaowocowały w 1891 roku nową formą działalności, kryjącą się pod nazwą „Zakład Św. Jadwigi”, który mieścił się początkowo przy ul. Poselskiej 7, a następnie przy ul. Krupniczej 17 i 27. Było to specyficzne dzieło, dotykające bezpośrednio niemal przysłowiowej biedy galicyjskiej. Przez 25 lat nazaretanki opiekowały się dziewczętami, które przybyły do miasta z okolicznych wsi, by uczyć się zawodu i podjąć pierwsze prace zarobkowe, a w dalszej konsekwencji – umożliwić sobie utrzymanie i możliwość założenia rodziny. Dziewczęta reprezentowały najuboższą grupę ludności galicyjskiej, a w Zakładzie znajdowały pomoc i opiekę. Zakładowi Św. Jadwigi patronował Konsystorz Biskupi i Komitet Dobroczynny Pań z kolejnymi prezeskami – księżną Marceliną Czartoryską i hrabina Andrzejową Potocką. Siostry bezpośrednio opiekowały się dziewczętami i prowadziły administrację zakładu. W kilka lat po utworzeniu pierwszej wspólnoty, w ramach misji realizowanej przez nazaretanki na ziemiach polskich, znalazło się miejsce dla opieki nad sierotami i ubogimi dziećmi w ochronce oraz chorymi w szpitalu w Wadowicach. Siostry rozpoczęły również dzieło wychowania i kształcenia dzieci i młodzieży w pierwszej szkole nazaretańskiej na ziemiach polskich założonej w 1892 roku we Lwowie.

czytaj dalej